Önce şunu ayırın
Yüksek faturanın sebebi iki gruptan birindedir: ya gerçekten çok tükettiniz, ya da hesap/ölçüm yanlış. İkisi farklı şeylerdir ve çözümleri de farklıdır. Aşağıdaki listeyi sırayla geçerek hangisi olduğunu kısa sürede bulabilirsiniz.
Önce faturanızı okuyun
Yönetmeliğin 5 inci maddesinin yedinci fıkrası, gider paylaşım belgesinde bulunması gerekenleri tek tek sayar. Aşağıdakiler belgede olmak zorundadır — yoksa isteyin:
- Ölçüm okuma tarihi
- Önceki ölçüm değeri, son ölçüm değeri ve fark tüketim değeri
- Isıtma sistemi gider hesaplama çizelgesi
- Bina ısıtma sistemi aylık toplam gideri
- Sarfiyat ve sabit paylaşım oranları ile bunlara karşılık gelen tutarlar
- Bağımsız bölümün alan bilgisi
Bu altı kalem elinizdeyse hesabı kendiniz doğrulayabilirsiniz. Nasıl yapılacağını gider paylaşımı hesaplama yazımızda adım adım gösterdik.
A. Hesap ve ölçümden kaynaklanan sebepler
Sabit pay oranı yanlış uygulanmış
Merkezî sistemde sabit pay %30, bölgesel sistemde %20'dir. İkisi sık karıştırılır. Kontrol: bütün dairelerin sabit paylarının toplamı, bina giderinin tam %30'unu (veya %20'sini) geçmemeli. Geçiyorsa fazla tahsilat vardır.
Metrekare listesi güncel değil
Sabit payın tamamı kapalı kullanım alanına göre bölünür. Listede daireniz olduğundan büyük yazılıysa her ay fazla ödersiniz. Tapu veya projedeki alanla belgedeki alanı karşılaştırın.
Ölçüm yapılamamış, tahmin uygulanmış
Cihaz arızalıysa veya okuma yapılamadıysa yönetmeliğin 11 inci maddesi uyarınca önceki dönem ya da benzer dairelerin tüketimi esas alınır. Bu tahmin, gerçek tüketiminizin üzerinde olabilir. Belgede "tahmini" veya "ortalama" ibaresi varsa sebebini sorun.
K faktörü yanlış girilmiş
Pay ölçer sistemlerinde her radyatörün K faktörü ayrı belirlenir. Yanlış radyatör ölçüsü girildiyse tüketiminiz şişer. Belgedeki radyatör listesini evinizdekilerle karşılaştırın: sayı, tip ve ölçüler tutuyor mu? (K faktörü nasıl belirlenir)
Cihaz sizin daireye ait değil
Özellikle kat holü dolabındaki sayaçlarda karışma görülür. Cihazın seri numarası ile belgedeki seri numarası aynı mı, bakın. Evde kimse ısıtma kullanmazken sayacın ilerlemesi bu durumun işaretidir.
Kiracı değişiminde ara okuma yapılmamış
Yönetmeliğin 11 inci maddesinin ikinci fıkrası, kullanıcı değiştiğinde ara okuma yapılıp iki ayrı belge düzenlenmesini, bu mümkün değilse kullanım gün sayısına göre bölünmesini öngörür. Yapılmadıysa önceki kullanıcının tüketimi size çıkmış olabilir.
B. Tüketimden kaynaklanan sebepler
Dairenin konumu
Köşe daireler, en üst kat ve giriş katı, dış yüzeyi fazla olduğu için aynı sıcaklığa ulaşmak adına daha çok ısı harcar. Bu bir hata değildir; binanın geometrisidir. Komşunuzla farkınızın bir kısmı buradan gelir.
Radyatörün önü kapalı
Perde, kanepe, radyatör kapağı veya üstüne serilen çamaşır ısının odaya yayılmasını engeller. Oda ısınmadığı için vanayı daha çok açarsınız; radyatör sıcak kalır, cihaz saymaya devam eder. Fatura artar, konfor artmaz.
Radyatörün havası alınmamış
İçinde hava kalan radyatör üstten soğuk, alttan sıcak olur. Isıtma kapasitesi düşer ama alt kısım ölçülmeye devam eder. Sezon başında bütün radyatörlerin havasının alınması hem konforu artırır hem faturayı düşürür.
Sürekli aralık bırakılan pencere
Havalandırma için pencereyi uzun süre aralık bırakmak en pahalı ısıtma biçimidir; termostatik vana odayı ısıtmaya çalışırken radyatör hiç dinlenmez. Daha ucuz yol: pencereyi kısa süreliğine tamamen açıp kapatmak.
Termostatik vana yanlış kullanılıyor
Vananın üzerindeki rakamlar sıcaklık kademesidir, "daha hızlı ısıtma" ayarı değil. Sonuna kadar açmak odayı daha hızlı ısıtmaz, sadece hedef sıcaklığı yükseltir. TS EN 215'e uygun vana kullanımı yönetmeliğin 5 inci maddesinin beşinci fıkrasında zorunlu tutulmuştur.
Yakıt fiyatı veya hava koşulları değişti
Aynı tüketimle bile yakıt birim fiyatı arttıysa fatura artar. Ayrıca soğuk geçen bir ay, bina toplam giderini yukarı çeker ve sabit payınız da otomatik olarak büyür. Geçen yılın aynı ayıyla karşılaştırmak, bir önceki ayla karşılaştırmaktan daha anlamlıdır.
Adım adım kontrol listesi
- Belgeyi tamamlatın. Yukarıdaki altı zorunlu kalem eksikse yönetimden isteyin.
- Alanınızı doğrulayın. Belgedeki m² ile tapudaki alanı karşılaştırın.
- Sabit payı hesaplayın. Bina gideri × 0,30 × (sizin alan / toplam alan). Belgedeki sabit payla aynı mı?
- Tüketim payını hesaplayın. Bina gideri × 0,70 × (sizin tüketim / bina toplam tüketim).
- İkisini toplayın. Faturayla tutuyor mu?
- Cihazı yerinde kontrol edin. Seri numarası, ekrandaki değer, hata kodu.
- Geçen yılın aynı ayıyla kıyaslayın. Tüketiminiz mi arttı, birim fiyat mı?
- Hâlâ tutmuyorsa yazılı başvurun. Sözlü itiraz iz bırakmaz.
İtiraz yolu
Hesabın yanlış olduğuna ikna olduysanız sıra şu şekilde işler:
- Yönetime yazılı başvuru. Hangi kalemin neden hatalı olduğunu, kendi hesabınızı da ekleyerek yazın. Bir nüshasını kendinizde saklayın.
- Ölçüm firmasından kontrol talebi. Cihaz arızası şüphesi varsa yerinde kontrol istenebilir.
- Kat malikleri kurulu. Paylaşım yöntemine ilişkin genel bir sorunsa konu buraya taşınır.
- Sulh hukuk mahkemesi. Kurul çözemezse yargı yolu açıktır.
Ödemeyi kesmek işe yaramaz
Faturaya itiraz etmek ile ödememek ayrı şeylerdir. Ödememek gecikme faizi ve icra takibi riski doğurur; itirazınız haklı çıksa bile bu süreç ayrıca işlemeye devam eder. Doğru yol, ödemeyi yaparken itirazı yazılı olarak kayda geçirmektir.
Yönetici iseniz: itirazları azaltmanın yolu
İtirazların çoğu hesabın anlaşılmamasından çıkar, hatadan değil. Üç şey bunu büyük ölçüde bitirir:
- İcmali gerçekten ilan edin. Madde 5/8, bina girişinde en az üç gün ilan zorunluluğu getiriyor. Tarihli fotoğrafla belgeleyin.
- Bina toplam gideri ve toplam alanı paylaşın. Sakin kendi payını kendi hesaplayabilsin.
- Sabit ve sarfiyat payını ayrı gösterin. "Hiç yakmadım ama fatura geldi" sorusunun cevabı budur.
Yöneticinin bütün yükümlülüklerini sayaç okuma rehberimizde topladık.
Devamı
Yukarıdaki maddelerden biri termostatik vananın yanlış kullanılmasıydı; kademelerin gerçekte ne anlama geldiğini ve en sık yapılan üç hatayı termostatik radyatör vanası nasıl kullanılır yazısında ayrıntılandırdık. Faturayı düşürmenin yolu olarak merkezî sistemden çıkmayı düşünüyorsanız, bunun bina genelinde alınması gereken bir karar olduğunu ve hangi çoğunluğun arandığını bireysel ısıtmaya geçiş yazısında bulabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Hiç yakmadım ama fatura geldi, neden?
Merkezî ısıtmada toplam giderin yüzde 30'u ortak kullanım mahalleri, sistem kayıpları, asgari ısınma ve işletme giderleri olarak kapalı kullanım alanı oranında paylaştırılır. Bu kısım tüketimden bağımsızdır ve vanalarınız kapalı olsa bile ödenir. Ölçülen tüketime bağlı olan kısım ise giderin yüzde 70'idir. Konuyu ayrıntılı olarak 15 derece kuralı yazımızda ele aldık.
Komşumla aynı büyüklükteyiz ama faturam iki katı, normal mi?
Bir miktar fark normaldir. Köşe daireler, en üst kat ve giriş katı dış yüzeyi fazla olduğu için aynı sıcaklık için daha çok ısı harcar. Ayrıca oda sıcaklığı tercihi, radyatör önünün kapalı olması ve havalandırma alışkanlığı tüketimi değiştirir. Ancak iki kat fark büyük bir farktır; K faktörünüzü, radyatör listenizi ve cihaz seri numaranızı kontrol ettirmeniz yerinde olur.
Faturama nasıl itiraz ederim?
Önce gider paylaşım belgesinde yönetmeliğin 5 inci maddesinin yedinci fıkrasında sayılan bilgilerin bulunduğunu doğrulayın ve kendi hesabınızı yapın. Hata bulduysanız yönetime yazılı olarak başvurun ve bir nüshasını saklayın. Cihaz arızası şüphesi varsa ölçüm firmasından yerinde kontrol isteyin. Çözülmezse konu kat malikleri kurulunda görüşülür, orada da çözülmezse sulh hukuk mahkemesine taşınabilir. İtiraz sürerken ödemeyi yapmak, gecikme faizi ve icra riskinden korur.
Ölçüm yapılmadığı halde nasıl fatura kesiliyor?
Yönetmeliğin 11 inci maddesine göre ekipmanın arızalanması veya doğru ölçüm yapamaması nedeniyle pay belirlenemiyorsa, o bağımsız bölümün daha önceki benzer dönemlerdeki tüketimi ya da aynı dönemde benzer bağımsız bölümlerin tüketimi esas alınarak pay belirlenir. Belgede böyle bir tahmin uygulandıysa gerekçesinin yazılı olarak açıklanmasını isteyebilirsiniz.
Radyatörün havasını almak faturayı düşürür mü?
Evet, dolaylı olarak düşürür. İçinde hava kalan radyatör üstten soğuk kalır ve odayı verimli ısıtmaz; oda istenen sıcaklığa gelmediği için vana daha uzun süre açık kalır. Havası alınmış radyatör aynı konforu daha kısa sürede sağladığı için ölçülen tüketim azalır. Sezon başında bütün radyatörlerin havasının alınması önerilir.
Termostatik vanayı sonuna kadar açmak odayı daha hızlı ısıtır mı?
Hayır. Termostatik vananın üzerindeki kademeler hedef oda sıcaklığını belirler, ısıtma hızını değil. Vanayı sonuna kadar açmak odanın daha hızlı ısınmasını sağlamaz, yalnızca hedef sıcaklığı yükseltir ve radyatörün gereğinden uzun süre sıcak kalmasına yol açar. Bu da ölçülen tüketimi ve faturayı artırır.
Kaynaklar
- Merkezi Isıtma ve Sıhhi Sıcak Su Sistemlerinde Isınma ve Sıhhi Sıcak Su Giderlerinin Paylaştırılmasına İlişkin Yönetmelik — Resmî Gazete, 14/4/2008, sayı 26847 (mükerrer); madde 5, 8 ve 11.
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu.
- TS EN 215 — Termostatik radyatör vanaları.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir.
Sayaç okuma ve gider paylaşımını kolaylaştıralım
Apartman ve site yönetimleri ile ölçüm firmaları için M-Bus ve wM-Bus sayaç okuma yazılımları, dönüştürücüler ve gider paylaşım çözümleri.
Ürünleri İncele Teklif Al
Popüler Makaleler
